Coach in de Spotlights - Hans Fibbe

Als beroepscoach ben ik de halve werkweek bezig met het thema kwaliteit van coaching en coaches. Dit als assessor van de Nederlands Orde van BeroepsCOaches / European Mentoring en Coaching Council ( NOBCO/EMCC) en als manager EIA (European Individual Accreditation; voor individuele coaches) en EQA (European Quality Award: voor opleidingen) bij dezelfde organisatie. Het gaat om vragen over wat coaching is en wat het eigene van coaching is in onderscheid met andere begeleidingsvormen; wat onder kwaliteit in coaching kan worden verstaan en hoe je dat kan meten. Dit zijn issues waar de klant niet direct iets van merkt, maar wel degelijk indirect baat bij heeft in de vorm van een gestadige kwaliteitsverbetering van coaches en een meer ‘gegarandeerde’ werkwijze. Er gebeurt veel werk achter de schermen bij de NOBCO en EMCC om coaching als vak meer “body” te geven en het verder te professionaliseren door kwaliteitsmeting, klacht- en beroepsregels, “good coaching practice” en ook een begin van wetenschappelijk onderzoek.

De beroepsgroep heeft hierover nog wel iets uit te dragen naar de opdrachtgever, want betrekkelijk weinig opdrachtgevers kijken naar kwaliteitscriteria en waarborgen. Bij een ziekenhuis willen mensen het liefst naar een academisch ziekenhuis, zodra er iets meer aan de hand is dan een routinezaak. En voor coaching van belangrijke vragen betreffende ons werk en soms ons leven kiezen we (nog te vaak) gerust een coach die we aanbevolen hebben gekregen van een kennis op een feestje.

Bij coachen gaat het volgens mij om het begeleiden van mensen naar positieve doelen: doelen die de klant, in eigen beleving, verder brengt in haar/zijn ontwikkeling. De coach laat de inhoudelijke leiding over aan de klant (een goede coach is ‘lui’). De coach leidt op proces en stemt ook dat af op voorkeuren en mogelijkheden van de klant (zelfsturend leren).

In mijn eigen coachpraktijk geeft het me elke keer weer veel voldoening om mensen te coachen en altijd coach ik – en dat vind ik nou net het fascinerende van coaching- tegelijkertijd met de klant, mijzelf. Hoe kan het ook anders, want als coach heb ik hoofdzakelijk één tool en dat ben ik zelf.

Ouder worden als coach is juist daarom ook leuk: je komt jezelf steeds meer tegen en dat is ook heel goed voor de klant! Zo leer je als als mens en als coach om te gaan met weerstand in jezelf en met de eigen schaduw en (on)veranderbaarheid.

Begeleiden doe ik al met al zo’n 26 jaar: ik begon ermee in de tijd dat ik als leraar werkte in allerlei schooltypen van ZMOK tot en met gymnasium: een prima oefening in het afstemmen op de klant (op straffe van het afbreken van de tent door de leerlingen!). Daarna als predikant in de pastorale variant van begeleiden, waarin vooral de bonte verscheidenheid aan menselijke vragen en problemen -vooral de meer verborgen en bestaansvragen- voorbijkwam. Sinds zes jaar ben ik werkzaam als beroepscoach voor loopbaanontwikkeling, personal coaching en mediation ofwel conflictcoaching.

Voor mij is coaching op zijn best als ontwikkelingstool: om mensen te ondersteunen / begeleiden in hun ontwikkeling. Ontwikkeling (education permanente/ life long learning) is sowieso niet meer weg te denken voor mensen van nu: professionele ontwikkeling op het gebied van werk. En ook persoonlijke ontwikkeling om de eigen competenties aan te passen aan de steeds veranderende vragen en om relaxt en tegelijkertijd to the point om te gaan met snel veranderende eisen aan houding en communicatie. Steeds meer mensen stellen zich open voor (persoonlijke) ontwikkeling.

In coaching leert de klant uiteindelijk om zichzelf te coachen. Dan kan ook die klant ervaren hoe fantastisch leuk en uitdagend het is om te blijven ontwikkelen!

Hans Fibbe